Vlada Republike Srpske
English Latinica Ћирилица
NAPREDNA PRETRAGA | PRIJAVA
Energetika
Štampa
Pošalji stranicu
Mapa sajta

Elektroenergetika

 

 

ZAŠTO INVESTIRATI

  • Zbog prirodnih karakteristika, Republika Srpska se svrstava u oblasti bogatije hidroenergetskim potencijalom;
    • Procijenjeni hidroenergetski potencijal vodotokova u Republici Srspkoj iznosi oko 10.000 GWh godišnje, od čega je neiskorišćeno gotovo 70%;
    • Hidroenergetski potencijal instalisane snage veće od 10 MW iskorišten je oko 36%;
    • Hidroenergetski potencijal instalisane snage manje od 10 MW iskorišten je oko 6.5%;

            

  • Republika Srpska ima dovoljne rezerve uglja za izgradnju većih kapaciteta za proizvodnju električne energije;
  • Republika Srpska u postojećim objektima proizvodi oko 7000 GWh godišnje, od čega u termoelektrana oko 70 %;
  • Za podmirivanje domaćeg konzuma potrebno je oko 3500 GWh godišnje, dok se ostatak izvozi;
  • Upravo u toj činjenici leži značajan investicioni potencijal Republike Srpske. To su izgradnja novih termoenergetskih objekata u Ugljeviku i Gacku, izgradnja hidroelektrana na rijeci Drini, realizacije projekta „Gornji Horizonti“, izgradnja nove termoelektrane na rudniku uglja u Stanarima, te izgradnja niza hidroelektrana srednjih i malih snaga na pritokama rijeka Vrbas, Bosna, Drina i Neretva.
  • Potencijal za ulaganja postoji i u oblastima drugih obnovljivih izvora energije (biomasa, geotermalna voda, vjetar), a interes Vlade Republike Srpske je da diversifikuje izvore energije i postane jedan od lidera u regionu u proizvodnji energije iz obnovljivih izvora.

POTENCIJALI ZA ULAGANJE

Najvažniji prirodni resursi koji su danas u upotrebi za proizvodnju i dobijanje energije su:

     - Hidroenergetski potencijal
Ovaj potencijal u RS se procjenjuje oko 3200 MW instalisane snage ili oko 9500 GWh/god. proizvedene električne energije. Od toga je iskorišteno oko 736 MW ili oko 2400 GWh/god.
     - Ugalj
U RS procijenjene bilansne rezerve uglja su oko 684 miliona t. Ukupne eksploatacione rezerve iznose oko 578 miliona t. Od toga lignita oko 353 miliona t, a mrkog uglja oko 225 miliona t. Ugalj se uglavnom koristi za proizvodnju električne energije u termoelektranama, a manjim dijelom u druge svrhe. Instalisana snaga termoelektrana u RS je 900 MW.
     - Biomasa
S obzirom na šumsko bogatstvo procjenjuje se da u RS postoji energetska vrijednost oko 46 PJ ovog energenta. Sadašnja potrošnja se kreće oko 16,9 PJ uglavnom u vidu ogrevnog drveta, a manjim dijelom u obliku peleta, briketa, drvnog otpada, šumskog i poljoprivrednog ostatka.
     - Vjetar
Teoretski iskoristiv potencijal vjetra, prema Strategiji energetike RS do 2030. godine iznosi oko 640 MW ili oko 1200 GWh/god. Još uvijek ovaj potencijal se ne koristi za proizvodnju električne energije, mada su u pripremnoj fazi izgradnje dva parka vjetroelektrana predviđene instalisane snage oko 100 MW ili oko 200 GWh/god.
     - Solarna energija
Solarni potencijal na prostoru RS se kreće oko (1,25-1,55) MWh/m2 godišnje sunčeve iradijacije. Korištenje ovog potencijala u RS nije dovoljno razvijeno iz razloga relativno visoke cijene. Uglavnom se koristi malim dijelom za proizvodnju električne enrgije. Sadašnja proizvodnja električne enrgije iz solara se kreće oko 4,69 MW instalisane snage, ili 5,8 GWh/god. Za proizvodnju toplotne energije ovaj potencijal se još ne koristi.
     - Nafta
Procjena je da na području posavine postoje procijenjene rezerve sirove nafte u iznosu oko 50 miliona t i ne eksplloatiše se, nego se ovaj energent uvozi i prerađuje u Rafineriji Brod i rafineriji ulja Modriča. Nafta i derivati nafte su dominantan energent u finalnoj potrošnji energije u RS i učestvuju sa oko 500 ktoe.
     - Geotermalna energija
U RS postoji određena količina ovog potencijala koji nije nikada egzaktno procijenjen i isti se ne koristi, izuzev pojedinačnih slučajeva, u toplotne svrhe. Geotermalna energija se koristi samo u balneološke svrhe.

Raspoloživi dodatni materijali za analizu:

  • Strategija razvoja energetike Republike Srpske do 2030. godine;
  • Studija mogućnosti korištenja i promocije razvoja solarne energije u BiH;
  • Studija o procjeni potencijala električne i toplotne energije proizvodnjom iz biomase u RS;
  • Energetski bilans Republike Srpske.

 

PRAVNA REGULATIVA

http://www.vladars.net/sr-SP-Cyrl/Vlada/Ministarstva/mper/PAO/Pages/Splash.aspx

http://www.vladars.net/sr-SP-Cyrl/Vlada/Ministarstva/mper/PAO/Pages/Tehnicki_propisi_iz_oblasti_elektroenergetike.aspx

  • Zakon o energetici ("Službeni glasnik Republike Srpske", broj 49/09),
  • Zakon o električnoj energiji („Službeni glasnik Republike Srpske“, br. 8/08, 34/09, 92/09 i 01/11),
  • Zakon o naknadama za korišćenje prirodnih resursa u svrhu proizvodnje električne energije („Službeni glasnik Republike Srpske“, br. 52/14),
  • Zakon o Akcijskom fondu Republike Srpske („Službeni glasnik Republike Srpske“, broj 28/13),
  • Zakon o Fondu za restituciju Republike Srpske („Službeni glasnik Republike Srpske“, br.j 56/06 i 39/13),
  • Pravilnik o metodologiji procjene troškova ponude energetskih usluga („Službeni glasnik Republike Srpske“, broj 28/14),
  • Pravilnik o uslovima koje u pogledu kadrova i tehničke opreme moraju da ispunjavaju privredna društva i druga pravna lica koja vrše montažu, remont, reviziju i ispitivanje elektroenergetskih postrojenja i instalacija („Službeni glasnik Republike Srpske“, broj 37/11),
  • Pravilnik o uslovima i načinu polaganja stručnih ispita za radnike koji rade na rukovanju i održavanju elektroenergetskih postrojenja, instalacija i uređaja koji su u funkciji proizvodnje, prenosa i distribucije električne energije („Službeni glasnik Republike Srpske“, broj 98/10),
  • Pravilnik o energetskom bilansu („Službeni glasnik Republike Srpske“, broj 102/10),
  • Pravilnik o tehničkim normativima za električne instalacije niskog napona („Službeni list SFRJ“, br. 53/88 i 54/88),
  • Pravilnik o tehničkim normativima za izgradnju  nadzemnih elektroenergetskih vodova  nazivnog  napona 1kV do 400kV („Službeni glasnik Republike Srpske“, broj 7/12),
  • Pravilnik o tehničkim normativama za izgradnju niskonaponskih nadzemnih vodova („Službeni glasnik Republike Srpske“, broj 87/11),
  • Pravilnik o tehničkim propisima o gromobranima („Službeni list SFRJ“, broj 13/68),
  • Pravilnik o tehničkim normativima za zaštitu elektroenergetskih postrojenja i uređaja od požara („Službeni glasnik Republike Srpske“, broj 42/13),
  • Pravilnik o tehničkim mjerama za uređaje sa svjetlećim cijevima („Službeni list SFRJ“, broj 14/67),
  • Pravilnik o tehničkim mjerama za pogon i održavanje elektroenergetskih postrojenja („Službeni list SFRJ“, broj 19/68),
  • Pravilnik o tehničkim normativima za zaštitu elektroenergetskih postrojenja od prenapona („Službeni list SFRJ“, broj 7/71 i 44/76),
  • Pravilnik o tehničkim normativima od zaštitu od statičkog elektriciteta („Službeni list SFRJ“, broj 62/73),
  • Pravilnik o tehničkim normativima i uslovima za projektovanje i izvođenje električnih postrojenja u prostorijama u kojima se radi sa eksplozivima („Službeni list SFRJ“, broj 17/74),
  • Pravilnik o tehničkim normativima za elektroenergetska postrojenja nazivnog napona iznad 1000V („Službeni list SFRJ“, broj 4/74),
  • Pravilnik o tehničkim normativima za zaštitu niskonaponskih mreža i pripadajućih transformatorskih stanica („Službeni list SFRJ“, broj 13/78),
  • Pravilnik o tehničkim normativima za elektroenergetska postrojenja nazivnog napona iznad 10 kV za rad pod naponom 20 kV („Službeni list SFRJ“, broj 10/79),
  • Pravilnik o tehničkim normativima za električna postrojenja i uređaje u rudnicima sa površinskom eksploatacijom mineralnih sirovina („Službeni list SFRJ“, broj 66/87 i 16/92),
  • Pravilnik o tehničkim normativima za električna postrojenja, uređaje i instalacije u rudnicima sa podzemnom eksploatacijom („Službeni list SFRJ“, broj 21/88 i 90/91),
  • Pravilnik o zaštiti na radu pri korištenju električne struje („Službeni list SRBiH“, broj 34/88).


ELEKTROPRENOSNA DJELATNOST

http://www.reers.ba/node/225

  • Zakon o prenosu regulatoru i operateru sistema električne energije u BiH („Službeni glasnik BiH“, br. 07/02, 13/03, 76/09 i 1/11),
  • Zakon o osnivanju kompanije za prenos električne energije u BiH („Službeni glasnik BiH“, br. 35/04, 76/09 i 20/14),
  • Zakon o osnivanju nezavisnog operatora sistema za prenosni sistem u BiH („Službeni glasnik BiH“, broj 35/04).

REGULATORNA KOMISIJA

http://www.reers.ba/node/196

  • Pravilnik o tarifnoj metodologiji i tarifnom postupku za električnu energiju („Službeni glasnik Republike Srpske“, broj 96/12),
  • Pravilnik o metodologiji za utvrđivanje naknade za priključenje na distributivnu mrežu („Službeni glasnik Republike Srpske“, broj 123/08),
  • Opšti uslovi za isporuku i snabdijevanje električnom energijom („Službeni glasnik Republike Srpske“, broj 90/12),
  • Pravilnik o izdavanju dozvola („Službeni glasnik Republike Srpske“, broj 39/10 i 65/13),
  • Pravilnik o izvještavanju („Službeni glasnik Republike Srpske“, broj 64/12),
  • Pravilnik o povjerljivim informacijama („Službeni glasnik Republike Srpske“, broj 10/07),
  • Pravilnik o javnim raspravama i rješavanju sporova i žalbi („Službeni glasnik Republike Srpske“, broj 70/10).

OBNOVLJIVI IZVORI ENERGIJE

http://www.vladars.net/sr-SP-Cyrl/Vlada/Ministarstva/mper/PAO/Pages/Splash.aspx

http://www.vladars.net/sr-SP-Cyrl/Vlada/Ministarstva/mper/Pages/Obnovljivi_izvori_energije.aspx

ENERGETSKA EFIKASNOST

http://www.vladars.net/sr-SP-Cyrl/Vlada/Ministarstva/mper/PAO/Pages/Splash.aspx

http://www.vladars.net/sr-SP-Cyrl/Vlada/Ministarstva/mper/Pages/Energetska_efikasnost.aspx

  • Zakon o energetskoj efikasnosti ("Službeni glasnik Republike Srpske", broj 59/13)
  • Uputstvo za izradu godišnjeg izvještaja o realizaciji akcionog plana energetske efikasnosti jedinice lokalne samouprave ("Službeni glasnik Republike Srpske", broj 1/14),
  • Pravilnik o energetskoj klasi proizvoda ("Službeni glasnik Republike Srpske", broj 69/14),
  • Pravilnik o metodologiji procjene troškova ponude energetskih usluga ("Službeni glasnik Republike Srpske", broj 28/14),
  • Uputstvo o izradi godišnjeg izvještaja o realizaciji akcionog plana energetske efikasnosti jedinice lokalne samouprave ("Službeni glasnik Republike Srpske", broj 1/14),
  • Operativni plan za poboljšanje energetske efikasnosti u organima državne uprave,
  • Akcioni plan energetske efikasnosti Republike Srpske do 2018. godine.

 

Gasna privreda

 

Predviđeni porast potrošnje prirodnog gasa u Republici Srpskoj predstavlja odraz mjera na sve nestabilnije tržište naftnih derivata, kao i mjera smanjenja upotrebe električne energije u sektoru toplifikacije. Izgradnja i razvoj gasne infrastrukture na teritoriji Republike Srpske ima za cilj obezbjeđenje sigurnog i kvalitetnog snabdijevanja privrede i građana gasom, tehnološki razvoj domaće proizvodnje uz poboljšanje energetske efikasnosti i zaštite životne sredine.
Prema Strategiji razvoja energetike Republike Srpske do 2030. godine, procjena nivoa ulaganja u gasnu infrastrukturu Republike Srpske iznosi oko 500 miliona evra (izgradnja magistralnog gasovoda, izgradnja distributivnih mreža, te izgradnja gasnih kogeneracija termoelektrana – toplana).

 

PRAVNA REGULATIVA

Zakoni i uredbe

  • Zakon o gasu („Službeni glasnik RS“, broj 86/07 i 121/12),
  • Zakon o energetici („Službeni glasnik RS“, broj 49/09),
  • Zakon o cjevovodnom transportu gasovitih i tečnih ugljovodonika i distribuciji gasovitih ugljovodonika („Službeni glasnik RS“, broj 52/12),
  • Uredba o sigurnosti snabdijevanja i isporuci prirodnog gasa („Službeni glasnik RS“, broj 17/11),
  • Zakon o koncesijama („Službeni glasnik RS“ broj: 59/13 i 16/18)

Pravilnici

  • Pravilnik o utvrđivanju ispunjavanja uslova za obavljanje djelatnosti na energetskim postrojenjima, uređajima i posudama pod pritiskom („Službeni glasnik Republike Srpske“, broj 81/13),
  • Pravilnik o polaganju stručnog ispita iz oblasti gasne tehnike („Službeni glasnik Republike Srpske“, broj 96/13),
  • Pravilnik o tehničkim normativima za kućni gasni priključak za radni pritisak do 4 bara („Službeni glasnik Republike Srpske“, broj 115/13),
  • Pravilnik o tehničkim normativima za projektovanje, građenje, pogon i održavanje gasnih kotlovnica („Službeni glasnik Republike Srpske“, broj 7/14),
  • Pravilnik  o tehničkim normativima za unutrašnje  gasne instalacije („Službeni glasnik Republike Srpske“, broj 16/14),
  • Pravilnik o izgradnji postrojenja za tečni naftni gas i o uskladištavanju i pretakanju tečnog naftnog gasa („Službeni glasnik Republike Srpske“, broj 26/12),
  • Pravilnik o izgradnji stanica za snabdjevanje gorivom motornih vozila i o uskladištavanju i pretakanju goriva („Službeni glasnik Republike Srpske“, broj 26/12),
  • Pravilnik o izgradnji postrojenja za zapaljive tečnosti i o uskladištavanju i pretakanju zapaljivih tečnosti („Službeni glasnik Republike Srpske“, broj 26/12),
  • Pravilnik o tehničkim normativima za stabilne posude pod pritiskom („Službeni list SFRJ“, broj 16/83),
  • Pravilnik o tehničkim normativima za postavljanje stabilnih sudova pod pritiskom za tečne atmosferske gasove („Službeni list  SFRJ“, broj 39/88),
  • Pravilnik o tehničkim normativima za pregled i ispitivanje stabilnih sudova pod pritiskom za tečni ugljen-dioksid („Službeni list SFRJ“, broj 76/90),
  • Pravilnik o tehničkim normativima za stabilne sudove pod pritiskom za tečne atmosferske gasove („Službeni list  SFRJ“, broj 9/86),
  • Pravilnik o tehničkim normativima za postavljanje stabilnih sudova pod pritiskom za tečni ugljen-dioksid („Službeni list  SFRJ“, broj 39/90),
  • Pravilnik o tehničkim uslovima i normativima za bezbjedan transport tečnih i gasovitih ugljovodonika magistralnim gasovodima i naftovodima za međunarodni transport („Službeni list SFRJ“, broj 26/85).

ili na linku:

http://www.vladars.net/sr-SP-Cyrl/Vlada/Ministarstva/mper/PAO/Pages/Tehnicki_propisi_iz_oblasti_nafte_i_gasa.aspx

Pravilnici Regulatorne komisije za energetiku Republike Srpske

  • Pravilnik o tarifnoj metodologiji i tarifnom sistemu za distribuciju prirodnog gasa i snabdijevanje prirodnim gasom („Službeni glasnik RS“, broj 51/14),
  • Pravilnik o tarifnoj metodologiji i tarifnom sistemu za transport i skladištenje prirodnog gasa („Službeni glasnik RS“, broj 51/14),
  • Pravilnik o metodologiji za obračunavanje troškova priključenja na distributivni ili transportni sistem prirodnog gasa („Službeni glasnik RS“, broj 51/14),
  • Pravilnik o izvještavanju („Službeni glasnik RS“, broj 64/12),
  • Pravilnik o izdavanju dozvola RERS („Službeni glasnik RS“, broj 39/10 i 65/13),
  • Pravilnik o javnim raspravama i rješavanju sporova i žalbi („Službeni glasnik RS“, broj 70/10),
  • Odluka o Jedinstvenom regulatornom kontnom planu („Službeni glasnik RS“, broj 39/10).


ili na linku:

http://www.reers.ba/taxonomy/term/2